گزارش جامع درباره مزایای اسقاط خودروهای فرسوده، بازیافت منابع، کاهش آلایندگی، ایجاد اشتغال، صرفهجویی مصرف سوخت و تأکید بر لزوم سیاستهای تشویقی و محدودیتها در فرایند نوسازی ناوگان ارائه شد.
فرشاد مقیمی رئیس هیات عامل سازمان گسترش و نوسازی صنایع ایران، در خصوص وضعیت بازیافت خودروهای فرسوده و بازگشت منابع به چرخه اقتصادی اعلام کرد که اسقاط خودروها علاوه بر کمک به کاهش آلایندگی و شاخصهای محیط زیستی، موجب برگشت بخشی از ذخایر معدنی و صنعتی به اقتصاد میشود. اسقاط هر دستگاه خودرو منجر به بازیافت تقریبی ۴۰۰ کیلوگرم فولاد، ۲۶ کیلوگرم شیشه، ۱۲۰ کیلوگرم پلاستیک و پلیمر، ۶۸ کیلوگرم لاستیک و مواد پلاستومری، ۱۶ لیتر سیالات و روغن، ۵ کیلوگرم مس، ۳۰ کیلوگرم آلومینیوم، ۶ تا ۱۵ کیلوگرم سرب و منیزیم و سایر مواد میگردد.
به گفته وی، رها کردن خودروهای فرسوده در محیط زیست آثار مخربی دارد اما با اسقاط آنها، ضمن جلوگیری از برداشت اضافه از منابع معدنی، از اقتصاد چرخهای نیز حمایت میشود. همچنین بسیاری از کشورها اسقاط خودرو را به عنوان منبعی برای بازیافت ذخایر معدنی به کار گرفتهاند و نیاز است ایران نیز در این مسیر گام بردارد.
در حال حاضر، ۲۰۰ مرکز اسقاط خودرو در کشور فعال است که در هر یک به طور متوسط ۲۰ نفر مشغول به کار هستند و در مجموع برای بیش از ۴ هزار نفر اشتغالزایی ایجاد شده است. بنابراین، اسقاط هر خودرو علاوه بر بازیافت منابع طبیعی و کاهش سهم آلایندگیها، به ایجاد اشتغال مستقیم نیز منجر میشود.
مقیمی با اشاره به نقش نوسازی ناوگان به عنوان یکی از محورهای مهم بودجه سال ۱۴۰۵ اعلام کرد که امید است با همکاری دولت، بودجه مناسبی برای این بخش اختصاص یابد. وی افزود: با همکاری صندوق حمایت از تحقیقات و توسعه صنایع پیشرفته، موضوع نوسازی و اختصاص تسهیلات برای نوسازی ناوگان به طور جدی دنبال خواهد شد.
رئیس هیات عامل سازمان گسترش و نوسازی صنایع ایران همچنین اعلام کرد که سال گذشته با اقدامات در حوزه نوسازی ناوگان حمل و نقل، یک میلیارد و یکصد میلیون لیتر صرفهجویی در مصرف سوخت تحقق یافت و در هفت ماه نخست امسال این رقم به ۳۲۲ میلیون لیتر رسید. طی ۲۰ ماه گذشته، از محل نوسازی ناوگان حمل و نقل، کاهش قابل توجهی در انتشار گازهای آلاینده و گلخانهای ثبت شده؛ به گونهای که ۳۵۶ هزار تن بر کیلومتر در زمینه مونوکسید کربن، ۲۹ هزار تن بر کیلومتر بنزین خام، ۲۲ هزار تن بر کیلومتر اکسیدهای نیتروژن و حدود سه میلیون و ۲۷۰ هزار تن دی اکسید کربن کاهش آلایندگی ایجاد شده است.
مقیمی با تأکید بر اینکه عوامل مختلفی در آلایندگی هوا نقش دارند، موضوع تردد خودروهای فرسوده، نیروگاهها، وسایل گرمایشی و سایر عوامل را از جمله موارد اصلی عنوان کرد. او همچنین انتقادات در خصوص آلایندگی خودروهای صفر را نادرست دانست و بیان کرد اگر خودروها استانداردهای لازم را رعایت نکنند شمارهگذاری صورت نمیگیرد.
وی افزود مدیریت آلایندگی هوا تنها بر عهده یک نهاد نبوده و وزارت صنعت، معدن و تجارت در کنار وزارتخانههای راه و شهرسازی، نفت و بهداشت میتوانند به تسریع اجرای طرحهای نوسازی ناوگان کمک کنند.
وی به ضرورت تدوین سیاستهای تشویقی و همزمان اتخاذ محدودیتها در طرح اسقاط خودروها اشاره و اعلام کرد که یکسان بودن هزینههای حمل بار برای خودروهای نو و فرسوده، تخصیص سهمیه سوخت یارانهای، صدور مجوز و بارنامه بدون محدودیت برای خودروهای فرسوده و همچنین صدور بیمهنامهها از جمله عواملی است که سبب عدم تمایل مالکان خودروهای فرسوده به نوسازی ناوگان میشود.
مقیمی خواستار همکاری تمامی دستگاههای مسئول از جمله پلیس راهور و وزارتخانهها در اجرای سیاستهای تشویقی و ایجاد محدودیتها برای نوسازی ناوگان و بهبود حوزه حمل و نقل کشور شد.
