مشکلات بیمه تکمیلی بازنشستگان مخابرات، افزایش چشمگیر پرداختیها و کاهش کیفیت خدمات درمانی را برای بیش از ۲۴۰ هزار نفر به همراه داشته است.
طبق اعلام مسئولان حوزه بازنشستگان مخابرات، جمعیت بازنشستگان این شرکت حدود ۵۹ هزار نفر است که در سه گروه بازنشستگان تأمین اجتماعی، صندوق بازنشستگی کشوری و شرکت سهامی تلفن قرار دارند. با احتساب خانوادههای آنها، جمعیت مشمول بیمه تکمیلی به حدود ۲۴۰ هزار نفر میرسد.
عمده مشکل این جمعیت در حوزه بیمههای تکمیلی، به اجرا نشدن تعهدات مالی میان بیمهگذار و بیمهگر بازمیگردد. این موضوع در برهههای مختلف موجب ایجاد اختلال یا توقف خدمات درمانی در مراکز طرف قرارداد شده است. از مهمترین مشکلات موجود، عدم پرداخت به موقع هزینههای درمانی به ویژه برای بیماران سرطانی و در حال درمان عنوان شد که دلیل اصلی آن، به دوره خصوصیسازی مخابرات و عمل نکردن کارفرما به وظایف مالی مربوط است.
در حال حاضر، بیمه تکمیلی بازنشستگان تحت پوشش بیمه دانا قرار دارد. پیش از خصوصیسازی، سهم پرداختی بازنشستگان ۲۰ درصد و سهم مخابرات ۸۰ درصد از کل هزینهها بود و خدماتی مانند بیمه عمر، درمان و کارت طلایی نیز ارائه میشد. اما پس از خصوصیسازی، این ساختار دستخوش تغییر شده و اکنون سهم پرداخت بازنشستگان به ۶۰ درصد و سهم مخابرات به ۴۰ درصد رسیده است. همچنین خدماتی چون بیمه عمر و دندانپزشکی از بسته اصلی حذف و هزینه آنها به طور کامل بر عهده بازنشستگان قرار گرفته است.
میزان کسورات ماهانه نیز افزایش یافته، به شکلی که در حال حاضر حدود ۶۰۰ هزار تومان به ازای هر نفر بابت بیمه درمان از حقوق بازنشستگان کسر میشود و هزینه خدماتی مانند دندانپزشکی و بیمه عمر به صورت جداگانه محاسبه شده و پرداخت میگردد. با وجود افزایش مبالغ پرداختی، سطح و کیفیت خدمات کاهش یافته است و همین امر موجب گلایه گسترده بازنشستگان شده است.
به دلیل اجرا نشدن تعهدات مالی مخابرات، تعداد زیادی از مراکز درمانی قرارداد خود را با بیمه دانا قطع کردهاند و در برخی موارد، بیمارستانها به دلیل معوقات مالی، قرارداد بیمه خود را لغو کردهاند. وجود این بدهیها باعث ایجاد اخلال در ارائه خدمات درمانی شده و بر اساس گزارشها، بازنشستگان برای دریافت دارو و درمان با چالشهای جدی مواجه هستند به صورتی که گاهی مجبور به تهیه آزاد دارو یا صرفنظر از درمان میشوند.
شواهد موجود نشان میدهد که افراد مبتلا به بیماریهای خاص یا صعبالعلاج، با افزایش ناگهانی هزینهها روبهرو شدهاند و در مواردی به دلیل توقف خدمات بیمهای، راهی جز پرداخت آزاد هزینهها نداشتهاند. این مشکلات همه بازنشستگان را بدون توجه به نوع بیمه پایه در بر گرفته است، زیرا بیمه تکمیلی برای همه ایشان یکسان است و در صورت عدم پرداخت سهم مخابرات، خدمات درمانی برای تمامی افراد متوقف میشود.
وضعیت بازنشستگان نقاط مختلف کشور از طریق کانونهای بازنشستگی استانها رصد شده است و گزارشهای متعددی مبنی بر بروز اختلال یا قطع خدمات بیمهای و بروز مشکلات در تأمین هزینههای درمانی ارائه شده است. همین امر موجب شده که حتی در برخی موارد، درمان بازنشستگان به تأخیر افتاده و منجر به فوت تعدادی از آنان شود. همچنین مواردی گزارش شده که بازنشستگان هزینههای درمانی را به صورت آزاد و مبلغی بین ۱۰۰ تا ۶۰۰ میلیون تومان پرداخت کردهاند اما بازپرداخت این مبالغ دو تا سه سال طول کشیده است.
موضوع دیگر مورد اشاره، نابرابری خدمات میان شاغلان و بازنشستگان است. برخی مراکز درمانی یا قراردادهای جدید صرفاً برای شاغلان فعال شده و بازنشستگان از آنها بینصیب ماندهاند، در حالیکه نیاز بازنشستگان به خدمات درمانی بیشتر است. علاوه بر این، در زمینه بیمههای عمر، خانواده بازنشستگانی که در چهار سال گذشته فوت کردهاند، به دلیل اجرا نشدن تعهدات مالی میان مخابرات و شرکت بیمه، هنوز موفق به دریافت وجه بیمه عمر نشدهاند.
فرانشیزهای بالای بیمارستانی نیز یکی از مشکلات اساسی به شمار میرود. با اینکه سرانه بیمه تکمیلی افزایش یافته، اما فرانشیز بیمارستانها همچنان فشار مالی سنگینی بر بازنشستگان وارد میکند که این موضوع در میان بیماران خاص و مبتلا به سرطان نمود بیشتری دارد.
هرچند سهم پرداخت بازنشستگان افزایش یافته است، اما سقف تعهدات درمانی رشد محسوسی نداشته و به ویژه در حوزه دندانپزشکی، هزینهها افزایش یافته در حالی که سطح پوشش تغییر نکرده است. ادامه یافتن این روند، فشارهای مالی مضاعفی را برای بازنشستگان به وجود آورده و لزوم رسیدگی فوری مسئولان و تصمیمگیران را ضروری ساخته است.
